​عبور از ماکیاولیسم در انتخابات آمریکا

سید محمد امین‌آبادی
در وضعیت اسف بار کنونی آمریکا مسلماً عوامل زیادی دخیل هستند اما شاید مهمترین عامل همان سیاست منهای اخلاق باشد که آمریکا را روز به روز به ورطه هلاکت و نابودی بیش از پیش سوق می‌دهد.
تاریخ انتشار : پنجشنبه ۱۰ میزان ۱۳۹۹ ساعت ۱۳:۱۱
​عبور از ماکیاولیسم در انتخابات آمریکا
رابطه بین اخلاق و سیاست و ایجاد یک نوع تعامل میان نظریه اخلاقی و نظریه سیاسی همواره یکی از مسائل مهم در حوزه فلسفه سیاسی بوده‌است. اخلاق و سیاست را اگر چه به لحاظ نظری شاید بتوان از هم تفکیک کرد، اما به لحاظ عملی این دو به شدت در هم تنیده هستند. این که سیاستمداران باید در تلاش برای کسب قدرت، حفظ، تثبیت و سرانجام واگذاری آن، اخلاق سیاسی را رعایت کنند و سیاست اخلاقی باید سرلوحه حکمرانی خوب از سوی سیاستمداران باشد به لحاظ نظری مسئله‌ای نیست که زیاد قابل خدشه باشد و در مغرب زمین از یونان باستان تا کنون نظریه غالب این بوده‌است که سیاست با اخلاق و سعادت بشری رابطه تنگاتنگی دارد و شخص نمی‌تواند اولاً برای کسب قدرت دست به اعمال غیراخلاقی بزند و ثانیاً برای حفظ و تثبیت آن نیز سیاستمدار با محدودیت‌های اخلاقی شدیدی مواجه است. در فلسفه سیاسی غرب شاید بتوان «نیکولو ماکیاولی» را آغازگر نظری مکتب اصالت قدرت و به حاشیه رانده شدن اخلاق دانست. پیش از وی سیاستمداران تمام آموزه‌های وی را به لحاظ عملی اجرا می‌کردند اما ظاهراً او اولین فیلسوفی است که به لحاظ تئوریک در کتاب شهریار خود «هدف عمل سیاسی را دستیابی به قدرت می‌داند و اخلاق را به حاشیه می‌برد و سیاست را محدود به هیچ حکم اخلاقی نمی‌داند». نتیجه عملی این گزاره نیز این است که سیاستمدار می‌تواند برای دست‌یابی به هدف سیاسی خود به هر عملی متوسل شود. هر چند بسیاری در غرب هشدار داده‌اند که اندیشه‌های ماکیاولی را نمی‌توان بدون توجه به شرایط اسف‌بار ایتالیای قرن ۱۶ دید و باید برای فهم جامع از دیدگاه‌های وی کتاب گفتارها و زندگی شخصی وی را نیز مطالعه کرد و این که ماکیاولی در زندگی شخصی زیاد هم ماکیاولیست نبوده‌است؛ با این وجود او پدر سیاست منهای اخلاق در جهان لقب گرفته‌است. «آنتونیو نگری» فیلسوف مارکسیست و هموطن ماکیاولی می‌گوید: ماکیاولی نظریه‌پرداز دولت مدرن نیست اما نظریه‌پرداز «فقدان بسیاری از چیزهایی که در دموکراسی‌ها نباید باشد است.» ۳۳ روز تا انتخابات ریاست جمهوری در آمریکا زمان باقی مانده‌است و این روزها کتاب شهریار ماکیاولی به نظر می‌رسد به انجیل ترامپ و جوبایدن تبدیل شده‌است. هر دو نامزد جمهوری‌خواه و دموکرات یکی برای حفظ قدرت و دیگری برای تصاحب قدرت به هر وسیله‌ای متوسل می‌شوند. ترامپ تلاش می‌کند بایدن را پیرمردی حقه باز، خواب‌آلود و معتاد جا بزند. جوبایدن نیز ترامپ را دلقک، دروغگو، احمق و سگ دست آموز پوتین معرفی می‌کند. ترامپ همچنین طی روزهای گذشته بارها گفته‌است که اعتقادی به انتقال مسالمت آمیز قدرت ندارد و نتیجه انتخابات حتماً باید به پیروزی وی ختم شود و در غیر این صورت او نتیجه انتخابات را نخواهد پذیرفت. توصیه‌های مشابهی نیز از سوی مشاوران و سران حزب دموکرات به بایدن شده‌است.
برخی دموکرات‌ها حتی هشدار داده‌اند که در صورت شکست بایدن آمریکا باید تجزیه شده و ایالت‌های با اکثریت دموکرات، کشور یا کشورهای جدیدی تأسیس کنند. بسیاری از کارشناسان هشدار داده‌اند که نتیجه این کشمکش‌های شدید سیاسی ممکن است در روز چهارشنبه ۴ نوامبر(۱۴ آبان و روز بعد انتخابات) به کف خیابان‌ها کشیده و جنگ داخلی یا حداقل نزاع مسلحانه در بگیرد. بایدن و ترامپ مو به مو توصیه‌های ماکیاولی را به حاکم فلورانس در قرن ۱۶ در آمریکای قرن ۲۱ اجرا می‌کنند با این تفاوت که نظام کنونی آمریکا لیبرال دموکراسی است و ظاهراً بر پایه فقدان توصیه‌های ماکیاولی در مورد سیاست بدون اخلاق بنا شده‌است. در واقع اگر خود ماکیاولی با معجزه ای زنده شده و قدم در این روزهای آمریکا بگذارد با دیده بهت و حیرت خواهد گفت ترامپ و بایدن بسیار جلوتر از توصیه‌های او به حاکم فلورانس هستند. ترامپ و بایدن حاضرند به هر قیمتی یکی برای حفظ و دیگری برای تصاحب قدرت نظام سیاسی آمریکا را بی اعتبارتر، نظام انتخاباتی کشور را متقلب و کشور را به جنگ داخلی، تجزیه و به آشوب بکشانند تا به منافع سیاسی خود برسند. تنها فضیلت اخلاقی را که برخی برای توصیه‌های غیراخلاقی ماکیاولی عنوان کرده‌اند این است که همه توصیه‌های او برای حفظ اساس و بنیان کشور است اما بایدن و ترامپ به دنبال کسب قدرت حتی به قیمت نابودی کشوری به نام آمریکا هستند و این به وضوح نشان می‌دهد که در انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۲۰ آمریکا دو نامزد جمهوری‌خواه و دموکرات از ماکیاولیسم هم عبور کرده‌اند و قدم در وادی جدیدی از سیاست قدرت گذاشته‌اند.
در وضعیت اسف بار کنونی آمریکا مسلماً عوامل زیادی دخیل هستند اما شاید مهمترین عامل همان سیاست منهای اخلاق باشد که آمریکا را روز به روز به ورطه هلاکت و نابودی بیش از پیش سوق می‌دهد.
کد مطلب: 94247
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل