بازی آی‌اس‌آی و طالبان با روند صلح افغانستان / اشتباه بزرگ غنی و عبدالله با آزادی ۵ هزار جنگجوی طالب

در حالی که هنوز هیچ چشم‌انداز روشنی برای آغاز گفتگوهای بین الافغانی وجود ندارد، گروه طالبان برخی از اعضای شورای رهبری خود را جایگزین برخی از اعضای تیم گفتگو کننده خود کرد. علاوه براین، تغییراتی نیز در دفتر سیاسی طالبان در دوحه قطر صورت گرفت و دکتر صالح، منیر سعادت، جهانگیروال و عبید عابد قاضی سیداجان از سمتهای خود برکنار شدند.
تاریخ انتشار : سه شنبه ۳۱ سرطان ۱۳۹۹ ساعت ۰۹:۱۱
بازی آی‌اس‌آی و طالبان با روند صلح افغانستان / اشتباه بزرگ غنی و عبدالله با آزادی ۵ هزار جنگجوی طالب
در حالی که هنوز هیچ چشم‌انداز روشنی برای آغاز گفتگوهای بین الافغانی وجود ندارد، گروه طالبان برخی از اعضای شورای رهبری خود را جایگزین برخی از اعضای تیم گفتگو کننده خود کرد. به گفته سید اکبر آغا از فرماندهان پیشین طالبان، شیخ عبدالحکیم صاحب، نور محمد ثاقب، ملاشیرین آخوند و مولوی کبیر، چهار عضو شورای رهبری طالبان هستند که جایگزین امیر خان متقی، مولوی جان محمد مدنی، ضیا الرحمن مدنی و شیخ سید رسول شده‌اند. گفته می‌شود تیم مذاکره کننده طالبان بیست عضو دارد. علاوه براین، تغییراتی نیز در دفتر سیاسی طالبان در دوحه قطر صورت گرفت و داکتر صالح، منیر سعادت، جهانگیروال و عبید عابد قاضی سیداجان از سمت‌های خود برکنار شدند.

پیش از این، گروه طالبان برای انسجام و کنترل بیشتر نظامی، ملا یعقوب پسر ملامحمد عمر سرکرده پیشین این گروه را به عنوان مسئول بخش نظامی منصوب کرده بود. به نوشته نشریه پاکستانی دیلی تایمز این اقدام با هدف توقف تماس‌های غیرمجاز سرکردگان ارشد طالبان با برخی از فرماندهان این گروه صورت گرفته‌است.

تغییرات در تیم مذاکره کننده طالبان در حالی صورت می‌گیرد که پیشتر اخباری مبنی بر مرگ ملاهبت الله آخندزاده سرکرده طالبان به دلیل مبتلا شدن به کرونا ویروس و تغییرات در سطح رهبری آن منتشر شده بود. انتشار چنین اخباری می‌تواند با هدف خرید وقت بیشتر برای آزادی کامل زندانیان گروه طالبان از زندان‌های دولت افغانستان صورت گیرد.

تحلیل روزنامه‌های پاکستان از جمله اکسپرس تریبیون مبنی براینکه محمد اشرف غنی رئیس‌جمهوری افغانستان از ترس تبدیل طالبان به قدرت رسمی و پایان کار دولتش اقدام به کارشکنی در آغاز مذاکرات بین الافغانی می‌کند، اتخاذ سیاست فرار به جلو دولت اسلام‌آباد در حمایت از گروه شبه نظامی طالبان برای بازگشت به قدرت در افغانستان تلقی می‌شود.

طالبان برای موفقیت در مذاکرات بین الافغانی در ظاهر دو راهبرد نظامی و سیاسی را توامان دنبال می‌کند. از یکسو حملات انفجاری و درگیری‌های مستقیم خود را در مناطق مختلف افغانستان همزمان شدت بخشیده‌است و از سوی دیگر ادعا می‌کند که خود را برای مذاکرات بین الافغانی آماده می‌کند و رسانه‌های پاکستان و آمریکا نیز از این سیاست بازی طالبان حمایت می‌کنند.

این در حالی است که طالبان با کمک‌های آمریکا و پاکستان در مقطع فعلی صرفاً راهبرد آزدی زندانیان خود از زندان‌های دولت افغانستان را دنبال می‌کند و مسئله تغییرات در تیم مذاکره کننده نیز بازی سازمان اطلاعات ارتش پاکستان (آی‌اس‌آی) برای ظاهر سازی تلقی می‌شود.

نقطه مقابل طالبان دولت افغانستان است که به گفته اشرف غنی رئیس‌جمهوری و همچنین صدیق صدیقی سخنگوی ارگ ریاست جمهوری، دولت کابل در مذاکرات بین الافغانی سیاست ادغام طالبان در نظام جمهوری افغانستان را دنبال می‌کند که کاملاً به اهداف و برنامه‌های طالبان و پاکستان برای آینده افغانستان تضاد دارد.

بسیاری براین اعتقادند که اشرف غنی و عبدالله عبدالله با آزادی کامل زندانیان طالبان که بیش از ۵۰۰۰ تن هستند اشتباه بزرگ و غیرقابل جبرانی را در جهت تقویت نظامی گروه طالبان مرتکب شده‌اند. زیرا این گروه نه تنها با آزادی زندانیهایش رام دولت افغانستان نخواهد شد بلکه با تشدید حملات خود که در بی‌تفاوتی آمریکا و ناتو همچنان ادامه دارد نشان می‌دهد که راهبرد اصلی طالبان برای امتیازگیری از دولت و مردم افغانستان همچنان راهکار نظامی است و طالبان درصدد است با خسته کردن مردم افغانستان خود را بر آنان تحمیل کند.

آمریکا نیز با توافق دوحه با طالبان نشان داد که انتخابش برای آینده سیاسی و امنیتی افغانستان طالبان است و همانگونه که نشریات پاکستانی ادعا می‌کنند دولتمردان فعلی افغان، شانسی برای ادامه کار خود در پایان مذاکرات بین الافغان ندارند.

هشدار پی در پی مقامات سیاسی و فرماندهان نظامی آمریکا در مورد فروپاشی روند صلح افغانستان در صورت کامل نشدن روند آزادی زندانیان طالبان و دولت افغانستان برای کابل می‌تواند نگران کننده باشد. زیرا در مقطع فعلی برای آمریکا نیز تحمیل خواسته‌های طالبان به دولت افغانستان مهم است و اینکه این گروه تاکنون نه تنها هیچ امتیازی نداده بلکه انعطاف در مواضعش نیز نداشته‌است.

نکته قابل توجه در روند پیچیده صلح افغانستان این است که هر یک از بازیگران آن، بازی خود را انجام می‌دهند که از جمله آن تلاش طالبان برای به دست گرفتن ابتکار عمل و ضربان صلح است. به همین دلیل این گروه با نادیده گرفتن کشتار مردم افغانستان گستاخانه خود را مدافع صلح معرفی و دولت کابل را به تلاش برای ترورهای هدفند افراد مذهبی، ملی و سیاسی متهم می‌کند. در همان حال سهیل شاهین سخنگوی طالبان با متهم کردن نیروهای آمریکایی به بمباران مناطق غیرنظامی، واشینگتن را به سرپیچی از توافقنامه دوحه متهم کرده‌است که بیانگر تداوم قربانی شدن مردم افغانستان در پای منافع شوم هر دو طرف است.

در هر حال، به نظر می‌رسد تحولات افغانستان همچنان بازی دست طالبان و سازمان اطلاعات ارتش پاکستان «آی‌اس‌آی» قرار دارد و تشدید حملات خونین طالبان و کشتار نیروهای دولتی افغان، مردم و دولتمردان افغانستان را نیز سردرگم کرده و طالبان امیدوار است بازی را به نفع خود تغییر دهد که آمریکا نیز از آن سود می‌برد.

زندانیان طالبان در زندان‌های افغانستان تنها ابزار فشار دولت کابل براین گروه بود که با آزادی تقریباً تمامی آنها دولت افغانستان در حال از دست دادن این اهرم خود است. با توجه به بازیگری حرفه‌ای آی‌اس‌آی و حرکت‌های مارپیچی آمریکا، چنان‌که دولتمردان کابل نحوه بازیگری خود را در برابر آنها تغییر ندهند بعید به نظر می‌رسد بتوانند در برابر فشارهای فرسایشی طالبان، پاکستان و آمریکا بیش از این مقامت کنند.
کد مطلب: 93484
مرجع : مطالعات افغانستان
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل