تیفا: عملکرد کمیسیون‌های انتخاباتی قناعت‌بخش نبود

گزارش یافته‌های نظارتی تیفا از عملکردهای کمیسیون‌های انتخاباتی پس از روز انتخابات ریاست‌جمهوری نشان می‌دهد که یک مورد قانون اساسی، ۱۷ مورد قانون انتخابات و ۲۴ مورد طرزالعمل‌ها و لوایح انتخاباتی توسط این کمیسیون‌ها نقض شده‌است.
تاریخ انتشار : سه شنبه ۱۵ دلو ۱۳۹۸ ساعت ۰۹:۰۸
تیفا: عملکرد کمیسیون‌های انتخاباتی قناعت‌بخش نبود
به گزارش پیام آفتاب، چهار ماه پس از برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، بنیاد انتخابات شفاف افغانستان (تیفا) می‌گوید که عملکرد کمیسیون‌های مستقل انتخابات و شکایات انتخاباتی در این مدت با نقض قوانین، چالش‌های فنی و برخورد غیرمسلکی همراه بوده‌است. یافته‌های تیفا نشان می‌دهد که کمیسیون‌ها و دسته‌های انتخاباتی پس از روز برگزاری انتخابات، ۴۱ مورد از قوانین اساسی و انتخابات و طرزالعمل‌های انتخاباتی را نقض کرده‌اند.

به نقل از روزنامه اطلاعات روز، «محمدنعیم ایوب‌زاده»، رئیس بنیاد تیفا روز گذشته (دوشنبه ۱۴ دلو/بهمن) در جریان انتشار گزارش این نهاد با نام «پسا انتخابات – چالش‌ها و راه‌حل‌ها» در یک نشست خبری در کابل، گفت: «عملکرد کمیسیون‌های انتخاباتی در این مدت قناعت‌بخش نبوده‌است.»

وی افزود که این موضوع سبب شده تا کمیسیون‌های انتخاباتی نتوانند پس از گذشت بیش از چهار ماه از برگزاری انتخابات ششم نتایج نهایی آن را اعلام کنند.

براساس گفته‌های ایوب‌زاده عمده‌ترین دلایل این عملکرد کمیسیون‌های انتخاباتی، «نداشتن ظرفیت و دانش لازم اعضای این کمیسیون‌ها»، گرایشات سیاسی آنان، جدی‌نبودن جامعهٔ جهانی در نظارت بر یک انتخابات مسلکی و عادلانه و مداخلات غیرمستقیم دسته‌های انتخاباتی در روند انتخابات است.

گزارش یافته‌های نظارتی تیفا از عملکردهای کمیسیون‌های انتخاباتی پس از روز انتخابات ریاست‌جمهوری نشان می‌دهد که یک مورد قانون اساسی، ۱۷ مورد قانون انتخابات و ۲۴ مورد طرزالعمل‌ها و لوایح انتخاباتی توسط این کمیسیون‌ها نقض شده‌است.

صغرا سعادت، مدیر برنامه‌های این نهاد در مورد نقض قانون اساسی توضیح داد که مادهٔ «۶۱» قانونی اساسی در نتیجهٔ اتخاذ یک فیصلهٔ کمیسیون انتخابات در مورد «اعتباردهی یک تا پنج رأی محلاتی که تفاوت میان آرای بیومتریک و فورمهٔ نتایج وجود دارد»، نقض شده‌است.

براساس گزارش فیفا، قانون انتخابات نیز در ماده‌های ۲، ۴، ۱۰، ۱۲، ۱۶، ۱۸، ۱۹، ۲۲، ۲۳، ۳۱، ۷۷، ۸۵، ۸۹، ۹۰، ۹۴، ۹۸، ۹۹ توسط کمیسیون‌های انتخاباتی و دسته‌های انتخاباتی نقض شده‌است. ۷۷٫۷۷ درصد این موارد توسط کمیسیون انتخابات نقض شده‌است. همین‌طور ۱۱٫۱۱ درصد آن از سوی کمیسیون شکایات انتخاباتی و ۱۱٫۱۱ درصد دیگر هم توسط دسته‌های انتخاباتی نقض شده‌است.

در گزارش تیفا از استخدام معاون مالی و اداری دارالانشای کمیسیون انتخابات با پیشنهاد شماره ۶۶ ریاست‌جمهوری، یکی از این موارد نقض قانون دانسته شده‌است. این نهاد گفته‌ که این مسئول کمیسیون باید براساس رقابت آزاد گماشته می‌شد. همچنین تیفا افزوده‌: «تعدادی زیادی از استخدام‌ها در کمیسیون انتخابات از پروسیجر اداری بیرون شده و بیشتر از طریق معرفی و شناخت‌هایی که موجود است، صورت می‌گیرد.»

این نهاد همچنین مبهم‌بودن وضاحت در مورد سند یکی از کمیشنران کمیسیون انتخابات را نیز نقض قانون انتخابات خوانده‌است. بر بیناد قانون، هر گاه یکی از اعضای این کمیسیون در اسنادش تزویر کند، عزل می‌شود. تیفا هرچند نامی از این عضو کمیسیون انتخابات نبرده‌است، اما چندی پیش اعلام شده بود که محمدحنیف دانشیار، عضو برحال این کمیسیون در زمان گزینش‌ به‌عنوان کمیشنر، سن قانونی برای عضویت در کمیسیون انتخابات را نداشته‌است.

همچنین طرزالعمل و لوایح انتخاباتی کشور در بخش‌های لایحهٔ تفتیش، بازشماری و ابطال آرا، لایحهٔ جمع‌بندی آرا، طرزالعمل تفتیش، بازشماری و ابطال آرا، طرزالعمل عملیاتی مرکز ملی جمع‌بندی نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری و طرزالعمل جمع‌آوری مواد انتخاباتی در دفاتر ولایتی نقض شده‌است.

علاوه بر این، تیفا اعلام کرده‌ که کمیسیون انتخابات هفت فیصله‌نامه را در خلاف با ماده‌های قوانین و طرزالعمل‌ها به تصویب رسانده‌است. این فیصله نامه‌ها شامل فیصله‌های نامه‌های شماره ۱۰۵ مورخ ۱۶ عقرب، ۱۰۷ مورخ ۲۳ عقرب، ۱۰۹ مورخ ۲۴ عقرب، ۱۱۰ مورخ ۲۵ عقرب، ۱۱۵ مورخ ۲۷ قوس، ۱۱۶ مورخ ۳۰ قوس و ۱۱۹ مورخ ۳۰ قوس می‌شود. همچنین تقویم انتخاباتی توسط این کمیسیون چهار مرتبه و توسط کمیسیون شکایات انتخاباتی نیز سه مرتبه نقض شده‌است. براساس گزارش این نهاد، عمده‌ترین دلیل نقض تقویم انتخاباتی در کمیسیون شکایات هم نقض این تقویم از سوی کمیسیون انتخابات بوده‌است.

با این حال تیفا از کمیسیون‌های انتخاباتی خواسته‌ که از اتخاذ تصامیم‌شان بدون درنظرداشت قوانین پرهیز کنند و بعد از این تصامیم‌شان را براساس قانون بگیرند. این نهاد از کمیسیون شکایات انتخاباتی نیز خواسته‌است که با درنظرداشت زمان و تعهدات این کمیسیون، تصامیم‌ خود را در مورد قضایای استثنافی اتخاذ و همگانی کند.

براساس یافته‌های نظارتی تیفا کمیسیون‌های انتخاباتی ارقام ناقص از مجموع محلات رأی‌دهی و ارقام رأی‌دهندگان انتخابات ریاست‌جمهوری ششم میزان/مهرماه ارایه کرده‌اند. یافته‌های این نهاد نشان می‌دهد که آرای به تعداد دو هزار و ۴۲۳ محل رأی‌دهی چگونه شامل آرای مجموعی شده‌است. کمیسیون انتخابات قبلاً اعلام کرده بود که مجموع محلات رأی‌دهی در سراسر کشور به ۲۹ هزار و ۵۸۶ محل می‌رسید. از این جمع نیز، سه‌هزار و شش محل آن بسته و ۲۶ هزار و ۵۸۰ محل دیگر آن باز گزارش شده بود.

با این حال تیفا افزوده‌ که کمیسیون شکایات انتخاباتی نیز تا کنون در مورد واردشدن آرای دو هزار و ۴۲۳ محل نامشخص به آرای مجموعی نیز چیزی نگفته‌است.

یافته‌های این نهاد نشان می‌دهد که تعداد رأی‌دهندگان حدود ۴۰ محل بیش‌تر از فهرست رأی‌دهندگان این محلات بوده‌است، ولی پیش از آن‌که این موضوع از سوی دارالانشای کمیسیون انتخابات به رهبری آن گزارش شود، آنان در مورد نتایج ابتدایی انتخابات تصمیم می‌گیرند. این محلات مربوط ۱۴ ولایت کشور است که بیش‌ترین‌شان در ولایت‌های کابل، قندهار، پکتیا و هلمند می‌شود.

در گزارش تیفا آمده‌ که کمیسیون انتخابات فهرست ناقصی از افراد متخلف، متخطی و متقلب انتخابات را به کمیسیون شکایات انتخاباتی فرستاده‌است. در این فهرست از نوعیت تخطی، تخلف یا جرم انتخاباتی که فرد مرتکب آن شده، ذکر نشده که از سوی کمیسیون شکایات نیز پذیرفته نشده‌است.

با این حال این کمیسیون خواستار فهرست کامل آن از سوی کمیسیون انتخابات می‌شود، اما براساس یافته‌های این فهرست هنوز تهیه نشده‌است. این نهاد از کمیسیون انتخابات خواسته‌است که این فهرست را برای شناسایی این افراد و جلوگیری از اشتراک آنان در مراحل بعدی روند انتخابات، باید هر چه زودتر تهیه شود.

گزارش تیفا همچنین نشان می‌دهد که هماهنگی لازم میان سطوح مختلف کاری در داخل کمیسیون‌های انتخاباتی وجود ندارد. این نهاد با نام‌گرفتن از کمیسیون انتخابات گفته‌ که اعضای این کمیسیون در قدم نخست میان خودشان و سپس میان اعضا و دارالانشای آن وجود ندارد. این هماهنگی همچنین میان این دو کمیسیون در مورد قضایای مختلفی وجود ندارد.

این نهاد همچنین گفته‌ که این کمیسیون به‌دلیل نداشتن یک قرارداد مستقیم با شرکت «درمالوگ»، نبود نمایندگی این شرکت در افغانستان یا یکی از کشورهای همسایه، نیز هماهنگی لازم ندارد و به همین علت روند گزارش‌دهی شرکت درمالوگ به کمیسیون انتخابات نیز با چالش مواجه بوده‌است.
کد مطلب: 91926
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل