نسخه قابل چاپ

نسخه وب

داخلی » خبر » سیاسی و امنیتی

​چرا «غنی» «قیصاری» را بازداشت کرد؟

۲۱ سرطان ۱۳۹۷ ساعت ۱۴:۱۷

مولف : عمار

«نظام الدین قیصاری» از اعضای برجسته حزب جنبش اسلامی افغانستان روز دوشنبه (۱۲ سرطان ۱۳۹۷) هفته گذشته توسط نیروهای اردوی ملی بازداشت شد. بازداشت وی موجی از اعتراضات و تنش‌های امنیتی - سیاسی را در سطح کشور بوجود آورد.

«نظام الدین قیصاری» از اعضای برجسته حزب جنبش اسلامی افغانستان روز دوشنبه (۱۲ سرطان ۱۳۹۷) هفته گذشته توسط نیروهای اردوی ملی بازداشت شد. بازداشت وی موجی از اعتراضات و تنش‌های امنیتی - سیاسی را در سطح کشور بوجود آورد.

قیصاری از فرماندهان نظامی حزب جنبش در دوران جهاد و پس از آن بود. وی از نزدیکان به جنرال دوستم، معاون اول رئیس‌جمهور و همچنین نماینده ویژه وی در امور مربوط به نیروهای خیزش مردمی در ولایت فاریاب بود. وی همچنین مسئولیت قوماندانی امنیه (فرماندهی پولیس) ولسوالی قیصار ولایت فاریاب را نیز به عهده داشت.

به گفته «محمد حنیف رضایی» سخنگوی قول اردوی ۲۰۹ شاهین نظام الدین قیصاری برای اشتراک در نشستی که به منظور بررسی اوضاع امنیتی برگزار شده بود، به قرارگاه لوای اول قول اردوی ۲۰۹ شاهین مستقر در میمنه آمده بود که توسط نیروهای کماندوی اردوی ملی بازداشت شد.

سخنگوی قول اردوی ۲۰۹ شاهین گفت که در این جلسه آقای قیصاری بسیار تند و با رویکرد پرخاش گرایانه حرف می‌زد. نظام الدین قیصاری نظامیان زیادی را با خود آورده بود و پس از گفتگوهای زیاد و تنش لفظی یکی از افرادش می‌خواست بالای سالون جلسه راکت شلیک نماید. سایر نیروهای وی نیز در اطراف قرارگاه با جنگ‌افزار آماده بودند. وی افزود که انگیزه بازداشت آقای قیصاری گفتگوی لفظی میان وی و نمایندگان ارشد ارگان‌های امنیتی بود.

بازداشت قیصاری حرف و حدیث‌های بسیاری را به میان آورد. جنرال «عبدالرشید دوستم» در همان ساعات اول وی به حکومت هشدار داد که اگر «نظام الدین قیصاری» هر چه زودتر آزاد نشود، ممکن است برنامه‌های دولت از جمله پروسه انتخابات در شمال کشور دچار سکتگی گردد و با چالشی جدی روبرو شود.

ائتلاف نجات نیز با انتشار اعلامیه ای به این حادثه واکنش نشان داد و نوشت: «گرفتاری یکی از قوماندان فعال بر علیه طالبان در جلسه رسمی نهایت غیراصولی و حرکت ناسنجیده بوده که اعتماد و انگیزهٔ مسولین و فرماندهان را به شدت کاهش می‌دهد. از دولت مرکزی هرچه عاجل و بدون ضیاع وقت خواستار روشن شدن سرنوشت نظام الدین قیصاری نماینده معاون اول ریاست جمهوری در امور خیزشهای مردمی و رهایی موصوف هستیم، در غیر [این] صورت ما اعضای ائتلاف نجات در تمام ولایات تحت نفوذ خویش تظاهرات مدنی تشکیل داده و انتخابات پیش رو را که همین اکنون با ده‌ها مشکل فراقانونی مواجه است تحریم خواهیم نمود. در صورت بی اعتنائی به این خواسته‌ها و اقدامات برحق، مردم ما اعتماد خویش را به حکومت کنونی حاصل آرای ملیونی هر دو تیم انتخاباتی ایجاد شده‌است، سبب فاصله بیشتر و مورد انزجارشان قرار خواهند گرفت که در این صورت جبران این خطاء برای حکومت شکننده فعلی غیرممکن خواهد بود.»

با این حال حکومت به این اظهارات و دیگر توصیه‌هایی که از سوی مجلس نمایندگان و مجلس سنا و بزرگان و سیاسیون کشور صورت گرفت توجهی نکرد و هشدار ائتلاف نجات عملی شد. از فردای بازداشت قیصاری تظاهرات‌هایی در حمایت وی در اکثر ولایت‌های کشور برپا شد. مردم معترض که در ابتدا خواستار رهایی قیصاری بودند در ادامه خواهان بازگشت جنرال دوستم به کشور شدند. با بی‌توجهی حکومت به این اعتراضات، مردم شاهراه‌های اصلی را مسدود کردند و بنادری همچون آقینه و حیرتان را بستند. امروز (پنجشنبه ۲۱ سرطان ۱۳۹۷) ده روز از بازداشت نظام الدین قیصاری می‌گذرد اما حکومت همچنان به خواست مردم بی‌توجه بوده‌است.

دربارهٔ دلایل این بازداشت بسیار گفته‌اند و نوشته‌اند. معمولاً حکومت‌ها تصمیم‌هایی کلان و تأثیر گذار در این سطح را به واسطه دلایل مختلف می‌گیرند. بازداشت قیصاری هم از آن جایی که اقدامی جنجالی بود، نه یک دلیل که دلایل بسیاری داشته و دارد. اما به نظر می‌رسد مهمترین دلیل این اقدام نشان دادن ضربه شستی به مهمترین و قویترین جریان مخالف حکومت یعنی ائتلاف نجات بود.

«شورای عالی ائتلاف برای نجات افغانستان» در تاریخ ۹ سرطان ۱۳۹۶ در شهر آنکارا پایتخت ترکیه اعلام وجود کرد. «عطامحمد نور» والی پیشین ولایت بلخ به نمایندگی از حزب جمعیت اسلامی افغانستان، «جنرال عبدالرشید دوستم» معاون اول رئیس‌جمهور به نمایندگی از حزب جنبش اسلامی افغانستان و «محمد محقق» معاون دوم رئیس اجرائیه به نمایندگی از حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان ائتلاف نجات را تشکیل دادند. وجود سه حزب اصلی کشور که از سه قوم بزرگ تاجیک و ازبک و هزاره نمایندگی می‌کرد وزن این ائتلاف را از سایر ائتلاف‌های سیاسی کشور سنگین تر کرد. به عقیده کارشناسان سیاسی این ائتلاف تنها رقیب اصلی حکومت وحدت ملی به رهبری «محمد اشرف غنی» می‌باشد.

غنی از اولین روز آغاز به کار حکومت وحدت ملی که برمبنای مشارکت و همکاری همه احزاب و اقوام کشور تشکیل شده بود، بر پشتون محوری و قوم پرستی و تک روی تمرکز کرد. غنی ارگ ریاست جمهوری را از سایر اقوام خالی کرد و پروژه پشتونیزه کردن نظام افغانستان که از سال‌ها پیش آغاز شده بود را شدت بخشید. وی تقریباً در تمام امور کشور بدون توجه به وظایف وزیران و رییسان کل دخالت کرد و مشورت با بزرگان سیاسی کشور را کنار گذاشت. قوم گرایی رئیس‌جمهور و بی‌توجهی وی به مفاد توافقنامه حکومت وحدت ملی و همچنین سیاست حذف سایر اقوام که توسط وی اجرا می‌شد، صدای اعتراض سایر احزاب و اقوام را بلند کرد. با این حال پاسخ رئیس‌جمهور به این اعتراضات و گلایه‌ها سرکوب و برکناری و تبعید بود.

در چنین شرایطی بود که رهبران سه حزب قدرتمند کشور با هدف نجات افغانستان، ائتلاف نجات را تشکیل دادند. ائتلاف نجات از همان روزهای آغاز به کارش همچون خاری در چشم غنی و مانعی در برابر سیاست‌های تفرقه انگیزانه وی ظاهر شد. اینک غنی باید همان کاری را می‌کرد که از ابتدای ورودش به ارگ با سایر رقیبان خود کرده بود. غنی با دستگیری نظام الدین قیصاری در اصل به ائلاف نجات هشداد داد. غنی به رهبران این ائتلاف نشان داد که بر سر حکومت با کسی تعارف ندارد و می‌تواند هر شخصی را حتی اگر به قدرتمندی نظام الدین قیصاری باشد، از سر راه بردارد. حال باید منتظر شد و دید که واکنش رهبران ائتلاف نجات دربرابر این هشدار غنی چه خواهد بود؟

/عمار