چالش‌های پیش روی انتخابات افغانستان

تلاش‌ها برای برگزاری انتخابات مجلس نمایندگان افغانستان که قرار است در میزان امسال انجام شود، در حالی ادامه دارد که چالش‌های ریز و درشت هر روز در مسیر آن قد برافراشته و موانع یکی از پی دیگر در مقابل آن خود را نشان می‌دهد.
تاریخ انتشار : چهارشنبه ۲۶ ثور ۱۳۹۷ ساعت ۲۳:۵۴
چالش‌های پیش روی انتخابات افغانستان
اگر از مشکلاتی که پیش از شروع ثبت نام رای‌دهندگان در افغانستان که از ۲۵ حمل امسال آغاز شد؛ مانند تأخیر در معرفی اعضای کمیسیون مستقل انتخابات از سوی رئیس‌جمهوری، وقفه در تأمین بودجه برای شروع بکار کمیسیون و اتلاف وقت برای تعیین رئیس و تقسیم کار در داخل کمیسیون صرف نظر کنیم، نمی‌توان چالش‌های جدید در روند برگزاری انتخابات را نادیده گرفت.
برای ثبت نام از رای‌دهندگان که مرحله نخست اجرایی در روند انتخابات آتی است، اول یک ماه مهلت در نظر گرفته شد و قرار بود بعد از این مدت ثبت نام به داخل ولسوالی‌ها و روستاها برود اما استقبال اندک از ثبت نام باعث شد که کمیسیون مستقل انتخابات این مهلت را یک ماه دیگر تمدید کند که این خود می‌تواند سبب تأخیر در انتخابات شود، اما این تنها چالش انتخابات افغانستان نیست.
وقتی ثبت نام رای‌دهندگان در یک هزار و ۵۰۰ مرکز تعیین شده در مراکز ۳۴ ولایت افغانستان شروع شد، خیلی زود مشخص گردید که استقبال مردم از این روند بسیار پایین‌تر از حد انتطار است و با گذشت ۲۵ روز وقتی کمیسیون مستقل انتخابات از ثبت نام کمی بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار شهروند خبر داد، واضح بود که این روند نیازمند تمدید زمان و اصلاح مکانیزم است.
شهروند افغانستان که تصمیم خود را برای مشارکت در انتخابات با ثبت نام در مراکز تعیین شده اعلام می‌کند نخست با مشکل امنیت در هنگام مراجعه و سپس امنیت بعد از ثبت نام روبرو است.
چندین حمله خونین و انفجارهای هشدار دهنده علیه مراکز ثبت نام رای‌دهندگان در ولایت‌های مختلف، کافی است تا نگرانی شهروندان را موجه کند و از سوی دیگر گروه‌های طالبان تهدید کرده‌اند که تذکره افرادی که ثبت نام کنند خود مدرک جرم است و آنها مجوز مجازات آنها این دارند.
بر اساس تصمیم کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان پشت ورقه هویت شهروندان افغانستان که به عنوان تذکره افراد عمل می‌کند، هنگام ثبت نام برای رای دادن یک برچسب می‌خورد که بیانگر تأیید هویت و محلی است که فرد تصمیم دارد در آنجا رای خود را به صندوق اندازد که همین برچسب این افراد را برای طالبان نشان دار می‌کند.
غفلت از نقشی که این برچسب‌های پشت اوراق هویت در کاهش امنیت شهروندان ایجاد می‌کند و همچنین حملات تروریستی علیه مراکز به علاوه عدم اطلاع‌رسانی از سوی کارشناسان به عنوان مهمترین عوامل استقبال اندک مردم برشمرده شده‌است
این بحث در مجلس نمایندگان افغانستان نیز به شکل جدی مطرح و از کمیسیون مستقل انتخابات خواسته شد که طرح جایگزینی را برای ثبت نام در نظر بگیرد تا امنیت مردم در آن تأمین شود.
کمیسیون مستقل انتخابات برای این مشکل نشستی را با حضور رئیس‌جمهوری افغانستان برگزار کرد و پنجشنبه گذشته طرح جایگزین در حالی از سوی نهاد ریاست جمهوری اعلام شد که برخی از اعضای کمیسیون به رسانه‌های محلی گفتند این روش تنها نظر محمد اشرف غنی رئیس‌جمهوری است و اکثر اعضا با آن مخالف هستند.
طبق روش جدید قرار است که برچسب ثبت نام رای‌دهندگان در انتخابات پشت نسخه کپی اوراق هویت افراد زده شود اما در این روش نیز چالشی نو خود را نشان می‌دهد و اغلب آگاهان مسائل سیاسی و شماری از اعضای مجلس نمایندگان این روش را فرصتی برای تقلب گسترده در انتخابات خواندند.
شفافیت در انتخابات خودش چالشی بود که از روز نخست گریبان فرایند انتخابات را رها نکرده بود و با روش جدید در ثبت نام ابهامات را تشدید کرده‌است و برخی نمایندگان مجلس افغانستان بر این باورند که این طرح از سوی ریاست جمهوری منشأ گرفته و آن را بر اعضای کمیسیون تحمیل کرده‌است و با این روش انتخابات شفاف نخواهد بود.
«شاه حسین مرتضوی» سرپرست دفتر سخنگوی ریاست جمهوری افغانستان روز جمعه در صفحه اجتماعی خود در این باره نوشت که شماری از مردم فقط به بدنبال انتقاد و خلق چالش هستند، اگر مهر در تذکره برای مردم خطرناک است که کمیسیون انتخابات کپی تذکره را برای رفع آن در نظر گرفت و بار دیگر این افراد کپی تذکره را فرصت برای تقلب گسترده دانسته‌اند.
وی پیشنهاد کرده‌است که پس بیایید از ایجاد مشکل در برابر تذکره‌های الکترونیکی خودداری کرده و آن را به پیش ببریم تا همه مشکلات و چالش‌ها در این رابطه از بین برود.
گروه طالبان بر اساس گزارش دفترسیاسی سازمان ملل متحد در افغانستان موسوم به یوناما تا هفته قبل ۲۳ حمله را به مراکز ثبت نام رای‌دهندگان انجام داده‌است و به نظر می‌رسد اگر مشکل برچسب حل شده باشد؛ هنوز تأمین امنیت مراکز آن هم در مرکز ولایت‌ها جای نگرانی دارد.
در گزارش یوناما آمده‌است که حدود ۷۵ درصد رویدادهای امنیتی از ۲۵ حمل به این سو در مدارس یا مساجدی زخ داده که برای اهداف مرتبط به انتخابات از آنها استفاده می‌شد و در نتیجه این حملات ۲۷۱ تن از شهروندان کشته یا زخمی شده‌اند.
در این میان بیشترین کشته و زخمی‌های حملات به مراکز ثبت نام مربوط به حمله انتحاری مرکز ثبت نام در غرب شهر کابل است که ۲۰۰ کشته و زخمی داشت و مسئولیت آن را گروه داعش برعهده گرفت.
یوناما افزوده‌است که از ۲۳ رویداد امنیتی مرتبط به انتخابات، ۱۰ مورد شامل تهدید، آزار و اذیت توسط عناصر مخالف دولت است و «تادامیچی یاماموتو» نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد برای افغانستان در این ارتباط گفته‌است که حمله بر مراکز ثبت نام رای‌دهندگان، حمله به مردم سالاری است.
در افغانستان حدود ۴۰ سال است که سرشماری صورت نگرفته‌است و آمار دقیق از جمعیت وجود ندارد اما آمار تقریبی که منابع افغان از آن استفاده می‌کنند بیانگر آن است که این کشور حدود ۳۰ میلیون جمعیت دارد و تعداد واجدین شرایط رای دادن در انتخابات امسال بین ۱۳ تا ۱۴میلیون نفر برآورد می‌شود و با توجه به تعداد ثبت نام شدگان تاکنون، نرسیدن به حد نصاب برای برگزاری انتخابات خود یک چالش جدی فراروی انتخابات میزان است.
تمرکز گروه‌های تروریستی فعال در افغانستان چه با برچسب طالبان و چه داعش بر ایجاد مانع در راه برگزاری انتخابات خود نشانگر کارآمدی این راه مردم سالارانه برای بستن پرونده نا امنی است که شاید این نکته مهمترین ابزار برای برانگیختن مردم به مشارکت در انتخاباتی است که با چالش‌های متعددی روبرو است.
ناامنی روزافزون در سراسر افغانستان از جمله کابل پایتخت این کشور، برگزاری انتخابات سراسری را با چالش مواجه کرده و نیروهای نظامی و امنیتی این کشور را با هزینه سنگین به خود مشغول کرده‌است و تأمین امنیت را برای انتخابات سخت نشان می‌دهد اما حضور مردم می‌تواند این ورق را برگرداند.
گروه‌های طالبان بیش از ۴۰ درصد خاک افغانستان را بر اساس گفته مقامات آمریکا در سلطه خود دارند و حملات خود را برای گسترش این سلطه شدت بخشیده‌اند و در چند روز اخیر موفق شده‌اند سه ولسوالی را نیز در ولایت‌های «فاریاب»، «بغلان» و «بدخشان» تصرف کنند و برخی از مناطق مهم دیگر از ولایت «غور» را نیز در نظارت خود گیرند و همچنین برای تصرف مرکز ولایت «فراه» در غرب افغانستان نیز در تلاش هستند اما این همه آتش خاموش شدنی است و شاید تشدید حملات برای جلوگیری از تحقق آن موج خاموش کننده باشد.
براساس قانون، عمر کاری هر مجلس افغانستان پنج سال است اما براساس مشکلات دولت وحدت ملی افغانستان؛ مجلس کنونی هشتمین سال کاری خود را می‌گذراند.
به دلیل مشکلاتی که در دولت وحدت ملی افغانستان برای اصلاح قانون انتخابات هست انتخابات مجلس سه سال به تأخیر افتاده‌است اما براساس تقویم انتخاباتی که بتازگی از طرف کمیسیون مستقل انتخابات این کشور اعلام شد، قرار است انتخابات مجلس در ۱۶ میزان امسال برگزار شود.
«نصرالله صادقی زاده نیلی» نماینده ولایت «دایکندی» در مجلس نمایندگان افغانستان از جمله افرادی است که باور دارد که چالش‌های مهمی برسر راه برگزاری انتخابات شفاف و عادلانه وجود دارد و ثبت مهر در تذکره‌ها برای مردم خطرناک است و آن را مهمترین دلیل نا موفق بودن ثبت نام رای‌دهندگان می‌نامد.
وی گفته بر اساس آمار کمیسیون انتخابات تاکنون یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن تاکنون برای شرکت در انتخابات ثبت نام کرده‌اند و اگر روند به همین گونه ادامه یابد کار برگزاری انتخابات به دلیل عدم ثبت نام و شرکت مردم با چالش جدی تری مواجه خواهد شد.
صادقی زاده گفت که متأسفانه قانون انتخابات افغانستان نیز دربارهٔ عدم شرکت مردم در انتخابات و راه حل جایگزین اعضای سابق مجلس ندارد و از کمیسیون انتخابات و دولت این کشور خواست که برای خروج از بحران کنونی بر برگزاری انتخابات آزاد، شفاف و عادلانه راه ممکن را پیدا کنند.
هرچند چالش‌ها در مسیر برگزاری انتخابات بوده و هستند اما باید انتظار کشید و درهفته‌های آینده دید، تصمیم‌های تازه چه اثری بر روند این امر خواهد گذاشت و کدام موانع پشت سر گذاشته خواهد شد.
منبع: ایرنا
کد مطلب: 80212
لينک کوتاه خبر: https://goo.gl/qhYNpc
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل