سلما؛ بندی که همیشه تهدید می‌شود

علی‌احمد عثمانی وزیر انرژی و آب افغانستان چندی پیش گفته بود که برخی از کشورهای همسایه به‌خاطر مشکلاتی که از ناحیه کمبود آب دارند، کوشش می‌کنند امنیت بند دوستی افغان – هند (سلما) را مختل و این بند را تخریب کنند.
تاریخ انتشار : دوشنبه ۱۲ سرطان ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۲۶
سلما؛ بندی که همیشه تهدید می‌شود
علی‌احمد عثمانی وزیر انرژی و آب افغانستان چندی پیش گفته بود که برخی از کشورهای همسایه به‌خاطر مشکلاتی که از ناحیه کمبود آب دارند، کوشش می‌کنند امنیت بند دوستی افغان – هند (سلما) را مختل و این بند را تخریب کنند. هر چند آقای عثمانی از هیچ کشور خاصی نام نبرد.
مدتی پس از اظهار نظر وزیر انرژی و آب، گروه طالبان به تازه‌گی دستکم ۱۰ تن از محافظان بند دوستی افغان – هند را طی یک کمین شبانه به قتل رساندند. به گفته مقام‌های ولایت هرات، در نتیجه حمله اخیر مخالفان دولت بر مواضع نیروهای محافظت بند سلما در ولسوالی چشت هرات ۱۰ تن از نیروهای امنیتی کشته و یک تن دیگر زخمی شده‌اند.
این حمله در حالی صورت می‌گیرد که پیش از این طالبان گفته بودند به پروژه‌های عام‌المنفعه یورش نخواهند بُرد و چنین پروژه‌هایی از سوی افراد آنان به خطر مواجه نخواهند شد. طالبان حتی گفته بودند که برای حفاظت از این پروژه‌ها، خودشان هم تلاش خواهند کرد؛ اما حادثه اخیر، نگرانی‌های زیادی را دربارهٔ محافظت از سد دوستی افغان – هند به‌بار آورده‌است. سدی که نخستین تهداب‌‎گذاری برای ساخت و ساز افتتاحش، دست‌کم ۴۰ سال به طول انجامید.
در پی رویدادی که منجر به جان‌باختن ۱۰ سرباز محافظ بند سلما شد، هیأتی به رهبری معین محافظت عامه وزارت داخله برای بررسی این رویداد به هرات فرستاده شد.

چه کسی مسئول حمله به بند سلما است؟
با آن‌که طالبان تأکید کرده‌اند به پروژه‌های عام‌المنفعه آسیب نمی‌رسانند، حادثه اخیر حمله به محافظان بند سلما حکومت را به این تعهد آنان بی‌باور ساخته است. جیلانی فرهاد سخنگوی والی هرات می‌گوید با آن‌که طالبان مسئولیت این رویداد را بر عهده گرفته‌اند، اما تحرکاتی که منجر به تخریب پروژه‌های عام‌المنفعه گردد، معمولاً حمایت‌های بیرونی را نیز در پی دارد.
به گفته او مخالفان دولت در پهلوی تلاش برای برهم‌زدن امنیت، ثبات اقتصادی را نیز هدف قرار می‌دهند تا از این راه تشویش روانی را در میان شهروندان کشور به میان بیاورند.
به گفته سخنگوی والی هرات، طالبان توان مقاومت در مقابل نیروهای امنیتی در هرات را ندارند اما زمانی که آنان و یا گروه‌های دیگر مخالف دولت، دست کم ۱۰ سرباز محافظ بند سلما را می‌کُشند و یا سایر تأسیسات عمومی را به این شکل هدف حمله قرار می‌دهند، از حمایت‌های بیرونی نفع می‌برند.
مسئولان محلی هرات به‌طور واضح نمی‌گویند که کدام کشور در ناامن‌سازی پروژه بند سلما دست دارد، اما پیش از این پاکستان و برخی کشورهای دیگر به تلاش برای ساخته نشدن این بند متهم شده بودند.
زمانی‌که بند سلما در دست ساخت بود، حوادث خرد و بزرگ زیادی در نزدیکی آن به وقوع پیوست.
در سال ۱۳۸۷ در منطقه قال‌چرخ ولسوالی چشت، محافظان بند سلما در یک کمین افراد مسلح برخوردند که ۱۱ سرباز افغان در این نبرد جان‌های‌شان را از دست دادند. در همان سال در یک کمین دیگر نیز، ۱ سرباز دیگر افغان جانش را از دست داد.
تا اواخر سال ۱۳۸۹ بیست تن از کارکنان و محافظان امنیتی این سد توسط افراد مسلح ناشناس به قتل رسیدند. سپس برای مدتی در پی توقف روند ساخت‌وساز در سلما، ناامنی‌ها در این مسیر کاهش یافت تا این‌که در روز ۳۱ ثور ۱۳۹۲ شش محافظ امنیتی این سد، بر اثر انفجار یک بمب کنار جاده‌ای کشته شدند. این حاثه در منطقه «شصت نی اک» ولسوالی اوبه هرات صورت گرفت.
در همین سال ریاست امنیت ملی اعلام کرد که ۱۳۰۰ کیلوگرام مواد منفجره را که قرار بود توسط آن بند سلما در ولایت هرات تخریب شود، کشف و خنثی کرده است. امنیت ملی در آن زمان تأکید کرد که سازمان‌ده، پلان‌گذار و طراح حمله بر بند سلما، شورای کویته طالبان مستقر در ایالت بلوچستان پاکستان بوده است.
حتی دست‌کم یک‌بار مسئولان پولیس هرات از کشف پرنده‌ای خبر دادند که یک دستگاه جی‌پی‌اس زیر بال‌های وی نصب شده بود و بر فراز بند سلما گردش می‌کرد.
ایران، سال‌ها از آب دریای هریرود برای تأمین آب نوشیدنی شهر مشهد استفاده کرد و در سال ۱۳۸۴ سد دوستی در مرز ترکمنستان و ایران بر روی هری‌رود توسط این دو کشور احداث شد.
به گفته کارشناسان پاکستان رقیب سنتی هند، هیچ‌گاه در این مدت علاقه‌ای برای ساخت این سد نداشته است، زیرا در حالی که این کشور متهم به صدور تروریسم به افغانستان بوده، هرگز نمی‌خواست که نقش مثبتِ رقیب دیرینه‌اش هند، در میان مردم افغانستان برازنده شود.
پیش از این شماری از مسئولان در هرات هشدار دادند که برخی از گروه‌های مسلح دولت در اطراف بند سلما در تلاش برهم‌زدن امنیت این سد بزرگ هستند. سیدعظیم کبرزانی از اعضای شورای ولایتی هرات در گفت‌وگو با رسانه‌ها تأیید کرده است که ملا عبدالرحمان از فرماندهان طالبان با دو صد تن از افراد مسلح در اطراف این بند در تلاش است تا وضعیت امنیتی در نزدیکی این بند را با چالش روبه‌رو سازد.
بند سلما در ولسوالی چشت ولایت هرات موقعیت دارد. کار آب‌گیری ذخیره اصلی بند سلما در این ولایت، روز یک‌شنبه ۴ اسد ۱۳۹۴ آغاز شد و در ۱۵ ثور ۱۳۹۵ به بهره‌برداری رسید. ذخیره اصلی بند سلما با ۲۰ کیلومتر طول و ۳ کیلومتر عرض، ظرفیت ۶۴۰ میلیون متر مکعب آب را دارد. بند سلما علاوه بر تأمین آب مورد نیاز برای بیشتر از ۷۵ هزار هکتار زمین زراعتی، ظرفیت تولید سالانه ۴۲ میگاوات برق را نیز دارا است.
این بند با ارزش ۳۰۰ میلیون دالر احداث شده است. روند ساخت این بند که به دلیل درگیری‌ها متوقف شده بود، بار دیگر در سال ۲۰۰۵ آغاز شد.
هند پس از سقوط طالبان متعهد شد تا به وعده پیشین خود عمل کند و دوباره بر پیمان بست که بند سلما را بسازد.
کار اعمار بند سلما قرار بود طی ۱۵ ماه به پایان برسد، اما نبود امنیت کامل، روند احداث آن را با کُندی مواجه کرد. افراد مسلح بارها بر کارگران و انجنیران شاغل در بند حمله کردند و در حالت‌هایی حتی چندین محافظ امنیتی آنان را کشتند.
-منبع با تلخیص: هشت صبح
کد مطلب: 70992
لينک کوتاه خبر: https://goo.gl/zuZJsZ
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل