حزب مترقی دموکرات افغانستان

تاریخ انتشار : چهارشنبه ۱۴ قوس ۱۳۸۶ ساعت ۰۹:۴۷
حزب مترقی دموکرات افغانستان ( Progressive Democrat Party of Afghanistan ) : حزب مترقی دموکرات افغانستان، به ریاست آقای محمد ولی آریا ، ثبت شده است. در زندگینامه ی آقای محمد ولی آریا علاوه برمعرفی ایشان ، مطالبی در رابطه با سابقه ی حزب مترقی دموکرات افغانستان، نوشته شده که فشرده ی آن در این جا نقل به مضمون می شود. البته، خوب است که قبل از مطالعه ی حزب دموکراتیک مترقی افغانستان، جهت کسب اطلاعات بیشتر در مورد سابقه ی این حزب به « جمعیت دموکراتیک مترقی» در بخش «جمعیت» مراجعه شود. آقای محمد ولی آریا ، فرزند محمد نجیم آریا در تاریخ ۲/۸/۱۳۲۸ در شهر کابل به دنیا آمده و بعد از فراغت از دانشکده ی حقوق و علوم سیاسی دانشگاه کابل، و سپری کردن کورس های کادر عالی قضایی در وزارت عدلیه ، به مقام قاضی دیوان امنیت عامه ی کابل، در زمان رژیم کمونیستی منصوب شد. آقای آریا در سال ۱۳۴۷ به عضویت جنبش مترقی دموکرات افغانستان (= جمعیت دموکراتیک مترقی) به رهبری محمد هاشم میوند وال که در تاریخ ۳/۶/۱۳۴۵ طی اعلامیه ای تأسیس شده بود، در آمد و در جلسه ی کمیته ی مرکزی این جنبش در سال ۱۳۵۱ به مقام معاون مدیر مسؤول نشریه ی « مساوات » ارگان نشراتی جمعیت دموکراتیک مترقی برگزیده شد، در حالی که مدیر مسؤول آن عبدالرحیم الهام بود. بعد از کشته شدن آقای میوندوال در زمان جمهوری محمد داوود خان، جمعیت دموکراتیک مترقی از هم پاشید، اما آقای آریا ادعا دارد که او پس از کودتای کمونیستی هفتم ثور در سال ۱۳۵۷ با همکاری عده ای از اعضای سابق این جمعیت یا جنبش، آن را دو باره سازماندهی کرد و به ریاست شورای رهبری آن برگزیده شد. در زندگینامه ی آقای آریا آمده است که نامبرده در ماه سنبله سال ۱۳۵۸ با عده ای از فعالین حزب مترقی دموکرات افغانستان، توسط رژیم کمونیستی در زمان خلقی ها دستگیر و در جدی همان سال بعد از تجاوز شوروی به افغانستان و اعلام عفو عمومی آزاد شد. بعد از مهاجرت آقای آریا به پاکستان، اعضای حنبش مترقی دموکرات، در شهر پیشاور در سال ۱۳۵۹ دو باره اقدام به سازماندهی خود کردند و نشریه ای را به نام « مقاومت » به مدیریت آقای آریا منتشر ساختند. نشریه ی مقاومت تا سال ۱۳۸۱ به کار خود ادامه داد و در سال ۱۳۸۲ بار دیگر نشریه ی « مساوات » بطور رسمی به جای نشریه ی مقاومت، به مدیریت آقای آریا در کابل، آغاز به کار نمود.
به هر حال، آقای محمد  ولی آریا در سال ۱۳۵۹ به امریکا رفت و در آنجا در ایالت تکزاس با عده ای دیگری « انجمن دفاع ازآزادی افغانستان » را تأسیس کرد و از سال ۱۳۶۲ تا ۱۳۶۶ ریاست آن را به عهده داشت. وی در سال ۱۳۷۰ بعد از سفر به  پاکستان و افغانستان به سازماندهی مجدد جنبش مترقی پرداخت که در نتیجه « شورای عالی موقت  جنبش مترقی » ایجاد شد و او منشی ( = دبیر کل) شورای عالی موقت انتخاب گردید. آقای آریا در سال ۱۳۸۰ با آرای کتبی و مستقیم اعضای حزب مترقی دموکرات افغانستان در داخل و خارج از کشور، به حیث رئیس شورای عالی حزب مترقی دموکرات افغانستان برگزیده شد. در زندگینامه ی آقای آریا ، به نام « جمعیت دموکراتیک مترقی » که حزب میوند وال به آن شهرت یافته بود اشاره نشده و در عوض ، این حزب « جنبش مترقی دموکرات » نامیده شده است. از سوی دیگر، حزب پیش گفته بنام « حزب مترقی دموکرات افغانستان » ثبت شده و این مطلب روشن نگردیده که کدام یک از این عنوان ها نام اصلی و اولی حزب می باشد و این عنوان ها کی و چگونه تغییر یافته اند.
جمعیت دموکراتیک مترقی، به رهبری میوند وال ، مبتنی بر دموکراسی پارلمانی سوسیالیستی نوع غربی و ناسیونالیزم افغانی با برجستگی گرایش قومی به دلیل حضور اعضای ویش  زلمیان سابق در آن فعالیت می کرد، اما حزب مترقی دموکرات افغانستان تز « دموکراسی مترقی » را مطرح ساخته و بر مبنای آن به تعریف دین و عقیده، ملیت، انواع دموکراسی سیاسی، اقتصادی و اجتماعی بصورت کلی و ذهنی گرایانه پرداخته که قابل نقد است. آنچه که بطور اجمال می توان گفت این است که حزب مترقی دموکرات افغانستان، دموکراسی را هم هدف و هم وسیله می داند، در حالی که تعریف شفاف از ملیت ارائه نداده و ارکان هویت ملی را مطابق با واقعیت های تاریخی، فرهنگی و اجتماعی افغانستان مشخص نکرده است؛ و به همین دلیل برداشت عملگرایانه از وحدت ملی و راهکار های عملی برای تقویت این وحدت ارائه داده نتوانسته است. در هر حال، مرامنامه ی حزب دموکراتیک مترقی افغانستان ،چه از لحاظ نوشتاری و چه از لحاظ موضوعی نسبت به بسیاری از مرامنامه های گروه های روشنفکری دیگر وزین تر بوده و قابل مطالعه است.
اساسنامه ی حزب مترقی دموکرات افغانستان، در ۴۶ ماده تدوین شده و ساختار تشکیلاتی آن عبارت است از : کنگره ( ولسی مرکه) ، شورای عالی ، فدراسیون های ولایتی و بیرون مرزی، کمیته ی سانگه، حجره و مرکه های کمیته های سانگه و حجره. به کار بردن واژه  های غیر معمولی پشتو و غیر پشتو در فرهنگ سیاسی برای نامگذاری عنوان های تشکیلاتی از ویژگی های حزب مترقی دموکرات افغانستان به شمار می رود. این حزب بجای استفاده از واژه های « برادر » و « رفیق » برای اعضای حزب که توسط گروه های اسلامی و کمونیستی استفاده می شد از واژه ی عامیانه ی« اندیوال » در زبان پشتو استفاده کرده است. همچنین بجای کنگره « ولسی مرکه»، بجای شورای ولایتی « فدراسیون » و بجای حوزه ، کلمه ی « حجره » را به کار برده است. چون این واژه ها آگاهانه یا نا آگاهانه در اساسنامه ی حزب دموکراتیک مترقی به زبان فارسی تحمیل شده است ، می تواند بیانگر گرایش قومی و نه ملی این حزب باشد. این کار نه تنها به پختگی و زیبایی نوشته نیفزوده است بلکه عنوان های تشکیلاتی را در فرهنگ سیاسی، چنان بی هویت ساخته که در هیچ زبانی به درستی قابل فهم نمی باشند.  
کد مطلب: 494
لينک کوتاه خبر: https://goo.gl/uzE8xR
 


 
نام و نام خانوادگی
ایمیل